Friday, 24 March 2017

Hanow Wordhen gen Nicholas Williams

Article in KS.

Hevleny rag merkya cans bledhen warlergh Sordyans Pask in mil naw cans ha whêtek Governans Wordhen a dhyllas bath nowyth dew ewro. Me a welas onen a’n bathow-na agensow; yma warnodho an imaj a venyn gelwys HIBERNIA, neb yw dhe weles whath a-ugh tâlenep Chif-Sodhva an Post in Dulyn, an tyller may talathas an sordyans. Fygùr Hibernia heb mar yw carnacyon Wordhen hy honen, rag HIBERNIA yw hanow Latyn rag an pow-ma. An hanow Hibernia a veu grôndys wàr an hanow Keltek rag Wordhen. In y form ragistorek an hanow-na o *Iweriyu. Saw dell hevel an Romans a wrug kemysky an hanow-na gans ger Latyn hiberna ‘ow longya dhe’n gwâv’. Ny dheuth an Romans dhe Wordhen, hag y a gresy hy bos yêyn ha gwlëb hag leun pùpprës a’n gwâv. In Godhalek an form ragistorek *Iweriyu a ros Ériu ‘Wordhen’ in Godhalek Coth hag Éire hag Erin in Godhalek agan dedhyow ny. Yma scolars ow cresy fatell yw an hanow *Iweriyu goos nessa an hanow Grêk Pieria ‘Pieria’, tireth in north a Grêss kelmys gans an Awenow pò ‘Muses’. I’n tavosow Keltek, dell yw ûsys an kesson p yw kellys. Yma *Iweriyu ha Pieria aga dyw ow styrya ‘pow borr, pow rych’. Pàn êth an Wydhyly i’n pympes cansvledhen dhyworth Wordhen rag bos tregys in Scotlond, y a elwys tireth in cres Scotlond gans an hanow coth Eire, Erin. Hèn yw dhe weles whath in hanow Strathearn pò ‘Stras Wordhen.’ Form furvblegys pò ‘inflected’ a *Iweriyu o *Iweryon-, ha hodna a ros Iwerddon in Kembrek, hanow an Gembrion whath rag Wordhen. Morton Nance a gemeras an hanow Kembrek Iwerddon hag a wrug y Gernowekhe avell Ywerdhon. Res yw avowa bytegyns nag yw an form Ywerdhon kefys in tyller vëth in Kernowek. Apert yw fatell veu an kensa syllaben a’n hanow kellys in Kernowek. Pelha an vogalen poslevys a drailyas dhyworth e dhe o dre rêson a’n r wàr y lergh. In y vardhonek ‘Menja Tiz Kernuack,’ screfys adro dhe’n vledhen mil whegh cans naw deg try, John Tonkin a lever adro dhe Vytern Jamys: Ha e tha Worthen eath e whonnen rag cowas gen e gare Trip-Cunnen (Trip-cunnen yw Richard Talbot, kensa Yùrl Tyrconnel ha cadnas an mytern in Wordhen). Nebes bledhydnyow warlergh an bardhonek-na Edward Lhuyd a dhyllas y lyver brâs Archæologia Britannica. Lhuyd, ow ry rol a’n tavosow Keltek, a gampoll an Godhalek, orth y elwel Skot-Vrethonek; ev a lever adro dhe’n tavas fatell ywa laveryz en Ehualdir an Alban hag en Glaskor Uordhyn.’ Avês dhen dhew venek-na yth hevel nag eus ken mencyon vëth in Kernowek a hanow an pow-ma. Rag hedna ow ûsadow vy yw referrya in Kernowek pùpprës dhe’n pow-ma esof vy tregys ino avell Wordhen.

No comments:

Post a Comment